3

Góralskie Wzory cz.1: Rozeta

Ostatnio w artykule o Ślubie obiecałam Wam przedstawić kilka wzorów, które bez problemu zastąpią motyw parzenicy na weselu.

Zaczne od mojego ulubionego: Rozety.

Czym jest rozeta? 

Rozeta jest to wpisany w koło sześciodzielny kwiat w otoku. Często wzór ten jest złożony z kilku przenikających się rozet.

Gdzie najczęściej można spotkać rozety? 

Rozety są wzorem, który bardzo często pojawia się jako element ozdobny w domach. W dawnych czasach był rzeźbiony na tzw. sosrębach (głównych belkach w stropie drewnianym).

Co oznacza symbol rozety? 

Istnieją przypuszczenia, że rozeta jest symbolem, który miał ludzi chronić od piorunów i gromów, dlatego też tak często spotykany jest jako znak rzeźbiony na belkach w domu.

Co warto wiedzieć o tym symbolu?

Na koniec warto zaznaczyć, że Rozeta to nie jest do końca poprawna nazwa,  Władysław Matlakowski badacz Podhala pisał, iż: „Gwiozda – nazywana już najniewłaściwiej przez młodych tutejszych (podhalańskich) rzeźbiarczyków z cudzoziemska rozetą” [W. Matlakowski „Zdobienie i sprzęt ludu polskiego na Podhalu : zarysy życia ludowego„W-wa 1915, s. 23]

I na tym dość teorii. Jak to wygląda w praktyce i gdzie możemy znaleźć rozetę obecnie?

Zacznę od najciekawszego pomysłu na jaki ostatnio trafiłam, podczas II Bielskiego Festiwalu Sztuk Wizualnych jedną z największych atrakcji był projekt: Etnograf – 130 balików z paszą było pomalowane we wzór rozety. Może to jest pomysł na ozdobienie ogródka domu Państwa młodych ( zamiast tandetnych balonów) albo domu weselnego?

http://www.bielsko.biala.pl/19958,aktualnosci
http://www.bielsko.biala.pl/19958,aktualnosci

Ale wracając na ziemię ;). Rozeta jest ozdobą, więc najprościej jest dołożyć do stroju Pani Młodej/ Pana Młodego elementy z tym wzorem. Ale nie tylko!

Biżuteria: 

Tutaj odsyłam Was do biżuterii Katarzyny Sławińskiej-Marduły. Większość modeli dostępnych u tej artystki bazuje właśnie na wzorach rozety.

Jeśli wolicie bardziej „ludową” wersję biżuteri, polecam odwiedzenie strony Ekokoral, na której znajdziecie duży wybór spinek/bransoletek/ kolczyków z rozetą góralską.

http://www.ekokoral.pl/
http://www.ekokoral.pl/

Na palcu obok pierścionka zaręczynowego i obrączki może pojawić się jeszcze jeden pierścionek. Jaki?

Pierścionek od pracowni złotniczej WW, piękny, minimalistyczny ale z ludowym charakterem.

http://ww1978.com/Pierscionek_z_rozeta-71-100-33.html
http://ww1978.com/Pierscionek_z_rozeta-71-100-33.html

Jeśli wolicie aby biżuteria była w kolorze. W ofercie Śwarnych Butów znajdziecie ręcznie robione kolczyki w kształcie rozety.

www.swarne-buty.pl
www.swarne-buty.pl

Jeśli chodzi o Pana Młodego to są trzy opcje :

  • spinki do mankietów w kształcie rozety (tutaj odsyłam Was do firmy Ekokoral),
  • zamiast standardowej poszetki w garniturze możecie użyć spinki góralskiej w kształcie rozety, tak jak to np noszą Bracia Golcowie:
    whiteshirtconcept.pl
    whiteshirtconcept.pl

    Spinki w kształcie rozety znajdziecie we wspomnianej już wcześniej pracowni złotniczej WW albo w sklepie Ekokoral.

    http://ww1978.com
    http://ww1978.com/
  • Pan Młody może ubrać pasek „owijok”, na którym są wytłaczane rozety. Możecie taki znaleźć w sklepie Reglle.http://www.reglle.pl/pl/p/Pasek-do-spodni-P152/212

http://www.reglle.pl/pl/p/Pasek-do-spodni-P152/212

Strój: 

Niestety dotychczas nie udało mi się dotrzeć do sukni czy koszul dla Pana młodego z rozetami (nad czym bardzo ubolewam), ale jestem przekonana, że jeśli się zdecydujecie na ozdobienie swojego stroju właśnie w taki sposób, efekt będzie niesamowity.

 

Elementy dekoracyjne: 

Tutaj można poszaleć. Możecie użyć wzoru rozety jako motywu przewodniego wszędzie począwszy od zaproszeń, przez winietki, etykiety na wino czy pudełka z podziękowaniem. Każda drukarnia bez problemu wydrukuje Wam ten wzór, możecie też zamówić pieczątkę (koszt około 50zł) i na gładkich opakowaniach, karteczkach wybijać wzór.

Zdjęcie: pofolkuj.pl Zdjęcie: pofolkuj.pl

Na tym nie koniec :). Na stronie Dekowizja.pl możecie zamówić naklejkę na Ścianę za stołem Weselnym dzięki czemu nie będziecie musieli martwić się o dekorację przy najważniejszym stole ;).

Screen Shot 2016-06-24 at 13.03.34
dekowizja.pl

 

Każdy z nas chciałby aby wesele i ślub były wyjątkowe i niepowtarzalne, dlatego też zamiast używać parzenicy, może warto pomysleć nad mniej „wyświechtanym” wzorem? Jeśli jeszcze sięga do dawnych tradycji i ma chronić przed piorunami i jest nazywana „różą życia” , czego chcieć więcej?

Na koniec podsyłam Wam szkice wzorów rozety znalezione w książce „Budownictwo Ludowe na Podhalu”.

c9ff9dd34110c73405a8eb8ebc49d235.jpg bab31a80be22ef490cf8270c102a9719.jpg 6cc536e16dd404b1bad434366b093861.jpg

 

 

3 thoughts on “Góralskie Wzory cz.1: Rozeta”

    • Bardzo dziękuję za ten link! Kiedyś próbowałam zgromadzić informacje na temat rozety i nigdzie nie znalazłam takiego powiązania! Dziękuję 🙂

    • Ta rozeta jest tak stara jak swastyka Swarzyca, jest praindoeuropejska,używali ją też Celtowie,Goci.Słowianie,Wołosi.Chroniła przed piorunami,i chyba bardziej była wizerunkiem solarnym,czyli symbol Boga Swaroga,w Rosji zwana kwiatem życia

Dodaj komentarz